Konsultativni sastanak u opštini Čoka održan je 29. januara 2026. godine u okviru procesa analize i mapiranja potreba jedinica lokalnih samouprava na teritoriji Autonomne pokrajine Vojvodine za period 2028–2034, koji finansira Pokrajinski sekretarijat za regionalni razvoj, međuregionalnu saradnju i lokalnu samoupravu. Cilj sastanka bio je prikupljanje relevantnih informacija radi efikasnijeg planiranja i korišćenja pretpristupnih fondova Evropske unije u narednoj finansijskoj perspektivi.
Učesnici konsultativnog sastanka
Sastanku su prisustvovali predsednica opštine Čoka Stana Đember, zamenik načelnika za koordinaciju poslova bezbednosti saobraćaja Anid Isaković, kao i predstavnici Pokrajinskog sekretarijata za regionalni razvoj, međuregionalnu saradnju i lokalnu samoupravu, Fonda za evropske poslove i razvoj AP Vojvodine i konsultantske kuće Acta Plan Solutions.
Razvojni i demografski izazovi
Opština Čoka se suočava sa izraženim razvojnim i demografskim izazovima, pri čemu socijalna zaštita, osnovna komunalna infrastruktura i očuvanje kvaliteta života stanovništva predstavljaju najviše razvojne prioritete.
Lokalna putna infrastruktura ima ključnu ulogu u svakodnevnom funkcionisanju opštine, naročito zbog povezanosti naselja i obezbeđivanja pristupa školama, vrtićima i sadržajima namenjenim deci i omladini. Posebna pažnja posvećuje se radu sa decom i mladima kroz produžene boravke u školama, sportske aktivnosti i podršku omladinskim inicijativama.
Turizam i kulturni potencijali
Turizam u opštini Čoka nije institucionalno razvijen, s obzirom na to da opština nema turističku organizaciju, ali se turističke i kulturne aktivnosti realizuju kroz manifestacije i angažman velikog broja aktivnih udruženja građana.
Udruženja žena, kulturno-umetnička društva, likovna i sportska udruženja predstavljaju značajan društveni kapital opštine. Ipak, razvoj turizma je ograničen nedostatkom finansijskih sredstava i infrastrukturnih preduslova.
Reka Tisa predstavlja značajan, ali nedovoljno iskorišćen potencijal za razvoj rekreativnog i izletničkog turizma. Nekadašnja skela na Tisi i danas simbolizuje neiskorišćene mogućnosti, dok bi stvaranje osnovne infrastrukture moglo imati značajan razvojni efekat. Dodatni turistički potencijal predstavlja i dvorac na teritoriji opštine, koji bi uz adekvatna ulaganja mogao biti otvoren za posetioce.
Upravljanje otpadom i zaštita životne sredine
Jedan od najvećih infrastrukturnih i ekoloških problema u opštini Čoka odnosi se na upravljanje otpadom. Zatvaranje postojeće deponije u Čoki predstavlja prioritet svih prioriteta, sa procenjenom vrednošću radova od oko 17 miliona dinara.
U gotovo svim naseljenim mestima, izuzev Jazova, postoje nesanitarne deponije. U Jazovu je izrađen projekat potpunog uklanjanja divljih deponija, ali se problem ponovnog nelegalnog odlaganja otpada kontinuirano javlja, što ukazuje na potrebu za sistemskim rešenjima, ali i intenzivnijim radom na podizanju ekološke svesti stanovništva.
Kultura i iskustvo u EU projektima
U oblasti kulture, opštini nedostaje projektno-tehnička dokumentacija za Dom kulture, dok se vlasnički odnosi nad objektom trenutno rešavaju kroz proces uknjiženja na opštinu. Procenjena vrednost potrebnih ulaganja u ovaj objekat iznosi između 30 i 40 miliona dinara.
Opština ima iskustvo u realizaciji prekograničnih projekata, naročito u saradnji sa Rumunijom. Kroz programe prekogranične saradnje realizovani su projekti rekonstrukcije Doma kulture, kao i tzv. „projekti u ogledalu“, koji su obuhvatali zapošljavanje i obuke nezaposlenih lica, učenje stranih jezika, obuke za krojačice i IT veštine.
Kao konkretan rezultat ovih projekata, opština je dobila mini-bus, kao i tehničku opremu (laptopove i drugu IT opremu), što je imalo dugoročan pozitivan efekat na lokalnu zajednicu.
Institucionalni kapaciteti i strateško planiranje
Kadrovski kapaciteti u opštini su ograničeni, a poznavanje stranih jezika nije na visokom nivou, ali zaposleni uspevaju da prate projekte i postavljaju realne ciljeve u skladu sa raspoloživim kapacitetima.
Plan razvoja opštine Čoka usvojen je tokom prethodne godine i predstavlja osnov za dalje strateško delovanje.
Socijalna zaštita, zdravstvo i privredni potencijali
U privrednom i demografskom smislu, opštinu je u prethodnom periodu pogodio snažan odliv stanovništva, naročito nakon uvođenja mogućnosti dobijanja dvojnog državljanstva, što je dodatno pogoršalo već nepovoljnu starosnu strukturu. Ipak, zabeleženi su i određeni pozitivni pomaci, poput povećanja broja novorođene dece.
Socijalna zaštita zauzima izuzetno važno mesto u budžetskoj politici opštine, s obzirom na to da se oko 12% ukupnog budžeta izdvaja za ovu oblast. Opština intenzivno ulaže u zdravstvenu infrastrukturu – sanirano je dečje odeljenje Doma zdravlja, opremljena ginekologija, a iz sopstvenih sredstava nabavljen je savremeni ultrazvučni aparat.
Pored narodne kuhinje i gerontološke službe koja se realizuje u saradnji sa Crvenim krstom, na teritoriji opštine funkcioniše i dnevni boravak za osobe sa posebnim potrebama.
Briga o najugroženijima i privredna tradicija
Poseban izazov predstavljaju starija, socijalno ugrožena domaćinstva bez imovine i porodične podrške, o kojima brigu vodi Centar za socijalni rad. U tom smislu, razmatra se projekat uklanjanja neuslovnih objekata i izgradnje novog objekta manjeg kapaciteta, koji bi omogućio zapošljavanje zdravstvenog osoblja i obezbedio dostojanstvene uslove života za najugroženije građane.
Opština Čoka ima tradiciju u poljoprivredi i prerađivačkoj delatnosti, uključujući vinogradarstvo, proizvodnju duvana, lekovitog bilja, melema i čajeva, kao i pojedine industrijske pogone. Nekadašnja industrija mesa, koja je zapošljavala i do 1.300 radnika, i dalje predstavlja važnu referentnu tačku u razmišljanju o budućem privrednom razvoju opštine.
Zaključak i naredni koraci
Konsultativni sastanak u opštini Čoka deo je šireg procesa mapiranja potreba jedinica lokalnih samouprava u AP Vojvodini za period 2028–2034. godine. Detaljnija analiza razvojnih potreba, projektnih kapaciteta i prioritetnih oblasti intervencije biće dodatno razrađena putem upitnika i poslužiće kao osnova za definisanje ciljanih mera podrške u narednom programskom periodu.